روایتی از خبرنگاری که معلولیت را به مسیر مطالبه‌گری تبدیل کرد | اقتصاد فارسی

به گزارش خبرگزاری تسنیم از بیرجند، هفته خبرنگار تنها فرصتی برای تبریک گفتن به فعالان رسانه نیست؛ زمانی برای روایت خبرنگارانی است که خبر را نه پشت میزهای اداری، بلکه میان مردم، در کوچه‌های شهر، روستاهای دورافتاده، مراکز حمایتی و کنار خانواده‌هایی پیدا می‌کنند که صدایشان کمتر شنیده می‌شود.

نسرین کاری یکی از همین خبرنگاران است؛ بانویی دارای معلولیت جسمی‌ـ‌حرکتی که سال‌هاست قلم خود را در اختیار مردم خراسان جنوبی قرار داده و اجازه نداده است مشکلات رفت‌وآمد، ساختمان‌های نامناسب یا محدودیت‌های جسمی، مانعی میان او و رسالت خبرنگاری‌اش ایجاد کند.

او از زنان و کودکان نوشته، مشکلات افراد دارای معلولیت را مطالبه کرده، دغدغه‌های محیط‌زیستی استان را به تصویر کشیده و در کنار فعالیت حرفه‌ای، از ظرفیت فضای مجازی برای پیگیری مسائل مردم و همراه کردن خیران استفاده کرده است.

آوای مردم در «آوای خراسان جنوبی»

بخش مهمی از هویت حرفه‌ای نسرین کاری با روزنامه «آوای خراسان جنوبی» گره خورده است؛ روزنامه‌ای که سال‌ها بستر انتشار گزارش‌ها، گفت‌وگوها و روایت‌های اجتماعی او بوده است.

کاری فعالیت رسانه‌ای خود را از دوران دانشجویی و با حضور در نشریه دانشگاهی آغاز کرد و از سال 1391 به‌صورت رسمی وارد تحریریه مطبوعات محلی شد. حضور مستمر او در روزنامه آوای خراسان جنوبی، زمینه‌ای فراهم کرد تا مسائل اجتماعی، مشکلات مردم و ظرفیت‌های کمتر دیده‌شده استان را از نزدیک دنبال کند.

در صفحات این روزنامه، گزارش‌هایی از او درباره کودکان بی‌سرپرست، خانواده‌های نیازمند، زنان سرپرست خانوار، بانوان کارآفرین، افراد دارای معلولیت، محیط‌زیست، گردشگری، صنایع‌دستی و محرومیت‌های مناطق مختلف خراسان جنوبی منتشر شده است.

برای او، روزنامه تنها مجموعه‌ای از صفحات چاپی نبوده، بلکه پنجره‌ای برای دیده شدن مردمی بوده است که شاید امکان دسترسی مستقیم به مدیران و مسئولان را نداشته‌اند.

خبرنگاری برای کسانی که تریبون ندارند

بخش قابل‌توجهی از گزارش‌های نسرین کاری به زندگی افرادی اختصاص دارد که معمولاً سهم کمتری از رسانه‌ها دارند؛ زنانی که بی‌هیاهو چراغ خانه و کارگاه خود را روشن نگه داشته‌اند، کودکانی که نیازمند حمایت هستند، افراد دارای معلولیتی که با موانع متعدد اجتماعی و شهری روبه‌رو هستند و روستاییانی که مطالباتشان زیر سایه اخبار رسمی گم می‌شود.

کاری تلاش کرده است در روایت این افراد، از نگاه ترحم‌آمیز فاصله بگیرد. در گزارش‌های او، زنان و افراد دارای معلولیت نه انسان‌هایی ناتوان، بلکه شخصیت‌هایی توانمند و اثرگذار هستند که برای استقلال، اشتغال و ساختن آینده‌ای بهتر تلاش می‌کنند.

معرفی بانوان فعال در صنایع‌دستی، زنان سرپرست خانوار، کارآفرینان محلی و دختران دارای معلولیتی که با آموختن مهارت‌هایی مانند گلیم‌بافی، گلدوزی، عروسک‌سازی و هنرهای دستی مسیر استقلال را دنبال می‌کنند، نمونه‌ای از این نگاه است.

معلولیت؛ تجربه‌ای که به مطالبه تبدیل شد

نسرین کاری خود دارای معلولیت جسمی‌ـ‌حرکتی است و دشواری‌های حضور یک فرد دارای معلولیت در جامعه و محیط کار را نه از پشت میز، بلکه در زندگی روزمره تجربه کرده است.

پله‌های بدون رمپ، ساختمان‌های فاقد آسانسور، معابر نامناسب، دشواری استفاده از حمل‌ونقل عمومی و برگزاری برخی نشست‌ها در مکان‌های غیرقابل‌دسترس، موانعی هستند که گاهی پیش از آغاز یک برنامه خبری، مقابل خبرنگار دارای معلولیت قرار می‌گیرند.

با این حال، این شرایط باعث کناره‌گیری او از فعالیت رسانه‌ای نشده است. کاری تجربه شخصی خود را به انگیزه‌ای برای پیگیری حقوق افراد دارای معلولیت تبدیل کرده و بارها درباره مناسب‌سازی معابر و ادارات، اجرای قانون حمایت از حقوق معلولان، سهم سه‌درصدی استخدام و ایجاد فرصت برابر برای فعالیت اجتماعی و شغلی سخن گفته است.

او معتقد است افراد دارای معلولیت به ترحم نیاز ندارند؛ آنان خواهان اجرای قانون، دسترسی برابر، فرصت اشتغال و دیده شدن توانایی‌هایشان هستند.

زنان؛ راویان خاموش مقاومت و امید

زنان خراسان جنوبی جایگاه ویژه‌ای در گزارش‌های نسرین کاری دارند. او بارها به سراغ زنانی رفته است که با کمترین امکانات، کسب‌وکارهای کوچک راه‌اندازی کرده‌اند، هنرهای بومی را زنده نگه داشته‌اند و برای خانواده‌های خود یا دیگر زنان فرصت اشتغال ایجاد کرده‌اند.

در روایت‌های او، یک دار قالی، کارگاه کوچک صنایع‌دستی یا فضای محدود یک خانه، تنها محل کسب درآمد نیست؛ نمادی از مقاومت زنانی است که در برابر مشکلات اقتصادی و اجتماعی ایستاده‌اند.

معرفی زنان موفق در عرصه‌های علمی، اجتماعی، کارآفرینی و فرهنگی نیز بخش دیگری از فعالیت او بوده است؛ زنانی که دستاوردهایشان می‌تواند انگیزه‌ای برای نسل جوان استان باشد.

کودکان؛ دغدغه‌ای فراتر از یک سوژه خبری

کودکان بی‌سرپرست و بدسرپرست، دانش‌آموزان نیازمند حمایت و کودکانی که در مناطق کم‌برخوردار با مشکلات آموزشی و اقتصادی مواجه‌اند، از دیگر دغدغه‌های این خبرنگار هستند.

برای نسرین کاری، نوشتن درباره یک کودک با انتشار گزارش پایان پیدا نمی‌کند. در مواردی، فعالیت رسانه‌ای او با تلاش برای جلب مشارکت خیران، معرفی خانواده‌های نیازمند و همراهی با پویش‌های اجتماعی ادامه یافته است.

همین رویکرد سبب شده خبرنگاری در زندگی حرفه‌ای او با فعالیت‌های خیرخواهانه پیوند بخورد؛ پیوندی که در آن، رسانه ابزاری برای ایجاد حساسیت اجتماعی و همراه کردن مردم با مسائل همنوعانشان است.

از خبر تا کار خیر

نسرین کاری علاوه بر فعالیت مطبوعاتی، در برنامه‌ها و پویش‌های مردمی و خیرخواهانه نیز حضور داشته است. حمایت از کودکان نیازمند، همراهی با خانواده‌های کم‌برخوردار، جلب مشارکت خیران و بازتاب فعالیت‌های اجتماعی از جمله بخش‌هایی است که در کنار خبرنگاری دنبال کرده است.

او معتقد است خبرنگار نمی‌تواند درد مردم را بشنود، از آن گزارش تهیه کند و سپس بدون توجه به نتیجه از کنار آن عبور کند. گاهی یک گزارش می‌تواند زمینه کمک به یک خانواده را فراهم کند، گاهی انتشار یک مطالبه سبب پاسخ‌گویی یک دستگاه می‌شود و گاهی یک فراخوان در فضای مجازی، افراد زیادی را برای انجام یک کار خیر در کنار یکدیگر قرار می‌دهد.

فضای مجازی؛ تحریریه‌ای بدون تعطیلی

فعالیت نسرین کاری به روزنامه و رسانه‌های رسمی محدود نمانده است. او در سال‌های اخیر از فضای مجازی و به‌ویژه اینستاگرام برای انتشار اخبار، بازتاب مشکلات مردم، معرفی ظرفیت‌های استان و همراه کردن مخاطبان با پویش‌های اجتماعی استفاده کرده است.

در نگاه او، فضای مجازی می‌تواند تحریریه‌ای بدون دیوار و تعطیلی باشد؛ فضایی که در آن فاصله میان خبرنگار و مردم کمتر شده و شهروندان می‌توانند مسائل و مطالبات خود را بی‌واسطه مطرح کنند.

اینستاگرام برای او تنها بستری برای انتشار تصاویر روزمره نیست؛ ادامه همان مسیری است که از صفحات روزنامه آغاز شده است. انتشار مشکلات مردم، معرفی افراد توانمند، حمایت از فعالیت‌های خیریه، بازتاب رویدادهای اجتماعی و توجه دادن مسئولان به مطالبات عمومی، محور بخش زیادی از فعالیت مجازی او را تشکیل می‌دهد.

گاهی یک پیام مردمی در فضای مجازی به سوژه یک گزارش تبدیل می‌شود و گاهی گزارشی که ابتدا در روزنامه منتشر شده، با بازنشر در شبکه‌های اجتماعی مخاطبان بیشتری پیدا می‌کند و به یک مطالبه عمومی تبدیل می‌شود.

محیط‌زیست؛ صدای طبیعت تشنه استان

محیط‌زیست یکی دیگر از محورهای جدی فعالیت این خبرنگار خراسان جنوبی است. خشکسالی، گردوغبار، فرسایش خاک، کمبود آب، وضعیت فضای سبز، پسماند و تهدیدهای پیش‌روی بیابان لوت، در گزارش‌ها و یادداشت‌های او بازتاب داشته‌اند.

کاری تلاش کرده است محیط‌زیست را از یک موضوع مناسبتی خارج کند و آن را به زندگی روزمره مردم پیوند بزند؛ زیرا در استانی مانند خراسان جنوبی، کمبود آب، کاهش پوشش گیاهی و افزایش گردوغبار مستقیماً بر سلامت، اقتصاد، مهاجرت و آینده روستاها تأثیر می‌گذارد.

گزارش «خطر بیخ گوش لوت» از جمله آثار محیط‌زیستی اوست که در دومین جشنواره ملی رسانه‌ای پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی مورد توجه قرار گرفت و در بخش گزارش‌نویسی شایسته تقدیر شد.

جشنواره‌ها؛ دیده شدن یک دغدغه، نه فقط یک نام

حضور در جشنواره‌های رسانه‌ای و دریافت تقدیر در بخش گزارش‌نویسی، بخشی از کارنامه حرفه‌ای نسرین کاری است. با این حال، از نگاه او ارزش اصلی یک جشنواره تنها در لوح و عنوان خلاصه نمی‌شود.

مهم‌تر از دیده شدن نام خبرنگار، دیده شدن سوژه‌ای است که برای آن روزها تحقیق، گفت‌وگو و پیگیری انجام شده است؛ سوژه‌ای که ممکن است درباره محیط‌زیست، مشکلات زنان، حقوق افراد دارای معلولیت یا محرومیت یک منطقه باشد.

قرار گرفتن آثار او در میان گزارش‌های منتخب جشنواره‌ها، نشان‌دهنده توجه به موضوعاتی است که علاوه بر ارزش خبری، دارای ابعاد اجتماعی و انسانی هستند.

خبر وقتی کامل می‌شود که نتیجه داشته باشد

در نگاه نسرین کاری، مسئولیت خبرنگار با زدن دکمه انتشار تمام نمی‌شود. خبر زمانی ارزش واقعی پیدا می‌کند که مسئولی را به پاسخ‌گویی وادارد، مشکلی را به مطالبه عمومی تبدیل کند یا قدمی برای حل مسئله مردم بردارد.

او در سال‌های فعالیت خود از مشکلات روستاها، وضعیت آب، راه‌های نامناسب، مسائل زنان و کودکان، محیط‌زیست و مشکلات افراد دارای معلولیت نوشته است؛ موضوعاتی که شاید در مقیاس ملی کوچک دیده شوند، اما برای یک خانواده یا یک روستا، تمام زندگی هستند.

به همین دلیل، پیگیری پس از انتشار خبر، دریافت پاسخ مسئولان و بازگشت دوباره به سوژه، بخش مهمی از شیوه کاری او را تشکیل می‌دهد.

صدای مردم خراسان جنوبی

نسرین کاری در کنار سابقه طولانی فعالیت در روزنامه آوای خراسان جنوبی، اکنون سردبیر پایگاه خبری تحلیلی خوسف آنلاین، از رسانه‌های خبری استان خراسان جنوبی است.

با این حال، هویت حرفه‌ای او به نام یک رسانه محدود نمی‌شود. این هویت در سال‌ها حضور میان مردم، انتشار گزارش‌های اجتماعی، فعالیت در فضای مجازی، همراهی با پویش‌های خیرخواهانه و پیگیری مطالبات اقشار مختلف شکل گرفته است.

او از زنان نوشته است، زیرا بسیاری از تلاش‌هایشان پشت درهای بسته خانه‌ها و کارگاه‌های کوچک پنهان می‌ماند؛ از کودکان نوشته است، زیرا صدایشان ضعیف‌تر از مشکلاتشان است؛ از محیط‌زیست نوشته است، زیرا طبیعت توان دفاع از خود را ندارد و از افراد دارای معلولیت نوشته است، زیرا موانع و تبعیض‌ها را خود از نزدیک تجربه کرده است.

هفته خبرنگار فرصتی برای روایت خبرنگارانی است که شاید خودشان کمتر در قاب رسانه قرار بگیرند، اما قلم و صدایشان پناه مردم است؛ خبرنگارانی همچون نسرین کاری که از صفحات روزنامه تا فضای مجازی، تلاش کرده‌اند صدای مردم خراسان جنوبی را به گوش مسئولان برسانند.

این روایت، داستان خبرنگاری است که معلولیت را انکار نکرد، اما اجازه نداد محدودیت جسمی مرز حضور و اثرگذاری‌اش باشد؛ بانویی که سال‌هاست قلمش را برای مردم، امیدش را برای تغییر و صدایش را برای آنان که کمتر شنیده می‌شوند، حفظ کرده است.

انتهای پیام/257