جزئیات سهمیه‌بندی جدید / بنزین ۱۰ هزار تومانی برای کدام خودروهاست؟ | اقتصاد فارسی

فهرست محتوا نرخ سوم بنزین با اعلام رئیس‌جمهوری از پنج به ۱۰ هزار تومان تغییر می‌کند و همین جمله نشان می‌دهد دولت شیوه جدید سهمیه‌بندی بنزین را انتخاب کرده است. مسعود پزشکیان جمعه‌شب تا حدود زیادی معادلات بنزین را حل کرد و حالا می‌دانیم تصمیم و برنامه دولت برای قیمت و سهمیه‌بندی بنزین چیست. با این حال ابهام‌هایی مثل نرخ چهارم بنزین کماکان پابرجاست.
شیوه جدید سهمیه‌بندی بنزین
دولت برای سهمیه‌بندی بنزین و مدیریت مصرف سوخت سه گزینه روی میز گذاشت. علت طرح موضوع هم اختلاف توان تولید و مصرف بنزین عنوان شد. آنطور که اسماعیل سقاب اصفهانی به عنوان رئیس سازمان بهینه‌سازی سوخت می‌گوید، توان تولید بنزین در کشور روزانه به ۱۲۰ میلیون لیتر نمی‌رسد اما به طور متوسط ۱۳۵ میلیون لیتر بنزین در روز استفاده می‌شود.
طرح اول عرضه ۱۲۰ میلیون لیتر بنزین در پمپ‌بنزین‌ها بود. طبق این طرح هروقت سهمیه هر جایگاه به اتمام می‌رسد، از مدار خارج می‌شود و تا زمان شارژ سهمیه جدید خبری از عرضه بنزین در آن جایگاه نیست.
طرح دوم تخصیص مستقیم سهمیه بنزین به کد ملی به جای پلاک خودروها بود. بر اساس این سناریو خانواده‌هایی که خودرو ندارندهم سهمیه ماهانه دریافت می‌کردند و می‌توانستند اعتبار سوخت خود را در سامانه‌های رسمی بفروشند.
طرح سوم اما برقراری یک الگوی پلکانی سه‌نرخی با حفظ سهمیه‌های پایه و افزایش قیمت بنزین در پله‌های بالاتر مصرف بود. در این روش سهمیه سوم یا حتی چهارم با نرخی جدید به دست راننده می‌رسید.
اگر صحبت‌های مسعود پزشکیان در روز جمعه ۶ شهریور را شنیده باشید، متوجه می‌شوید که طبق پیش‌بینی‌ها دولت راه سوم را انتخاب کرده است.
پله اول شامل ۶۰ لیتر بنزین یارانه‌ای با نرخ هزار و ۵۰۰ تومان در هر ماه است. این سهمیه پایه بدون تغییر در کارت تمام خودروهای شخصی شارژ می‌شود و نرخ آن نسبت به سال‌های گذشته ثابت مانده است.
پله دوم شامل ۵۰ لیتر بنزین با نرخ سه هزار تومان است. این سهمیه در گذشته به میزان ۱۰۰ لیتر در کارت‌ها شارژ می‌شد اما اخیرا حجم آن به ۵۰ لیتر کاهش پیدا کرده تا سقف دریافت سوخت نیمه‌یارانه‌ای مدیریت شود.
پله سوم شامل ۳۰ لیتر سهمیه با نرخ پنج هزار تومان است که برای پوشش مصارف بیش از سهمیه اول و دوم در نظر گرفته شده است. این سهمیه جایگزین استفاده از کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها می‌شود و رانندگان می‌توانند بدون نیاز به ایستادن در صف کارت جایگاه آن را از طریق کارت سوخت شخصی دریافت کنند. مجموع این سه پله امکان استفاده ماهانه از ۱۴۰ لیتر بنزین را برای هر خودروی شخصی فراهم می‌کند اما یا صحبت‌های رئیس جمهوری باید منتظر تغییر نرخ سوم بنزین باشیم.
قیمت جدید بنزین چقدر است؟
مسعود پزشکیان در مصاحبه تلویزیونی شامگاه جمعه ۶ شهریور ۱۴۰۵ جزئیات قیمت‌ جدید بنزین را برای افکار عمومی تشریح کرد. او اعلام کرد که نرخ سهمیه اول و سهمیه دوم تغییر نمی‌کند و بنزین هزار و ۵۰۰ تومانی و بنزین سه هزار تومانی سر جای خود می‌ماند.
نرخ سوم بنزین اما از پنج به ۱۰ هزار تومان تغییر می‌کند. البته مسعود پزشکیان تاکید دارد که این تغییر پس از انجام هماهنگی با سایر نهادهااعمال می‌شود و قیمت بنزین آزاد از سطح ۱۰ هزار تومانی فراتر نمی‌رود.
سخنگوی دولت هم در آخرین نشست خبری شایعات مربوط به قیمت‌های ۴۰ هزار تومان، ۵۰ هزار تومان و ۸۷ هزار تومانی را برای سهمیه‌های عمومی شهروندان به طور کامل رد کرده بود.
با فرض تثبیت این عددها می‌توانیم تصور کنیم هزینه پر کردن یک باک ۳۰ لیتری با سهمیه اول ۴۵ هزار تومان و با سهمیه دوم ۹۰ هزار تومان می‌شود. نرخ سوم بنزین اما هزینه همین باک ۳۰ لیتری را به ۳۰۰ هزار تومان می‌رساند.
اگر پیگیر اخبار مربوط به بنزین باشید، احتمالا می‌دانید در روز‌های گذشته فقط بحث قیمت بنزین مطرح نبوده و ماجرای بنزین متانولی هم مورد توجه افکار عمومی قرار گرفته است.
ابهام‌های شیوه جدید سهمیه‌بندی بنزین
بنزین ۱۰ هزار تومانی قرار است مبنای نرخ سوم بنزین باشد و هنوز مشخص نیست تکلیف نرخ چهارم چه می‌شود.
راننده‌ای را فرض کنید که در طول یک ماه بیش از ۱۵۰ لیتر سوخت مصرف می‌کند. در این حالت هنوز نمی‌دانیم اگر فردی هر سه سهمیه ۶۰ لیتری، ۵۰ لیتری و ۳۰ لیتری خود را مصرف کند، آیا نرخ چهارم بنزین وسط می‌آید؟
محمدرضا عارف معاون اول رئیس‌جمهوری در جلسات اقتصادی به موضوع برقراری نرخ چهارم برای خودروهای پرمصرف و مصارف خارج از سقف مجاز اشاره کرده بود. او هدف از این اقدام را ایجاد بازدارندگی مالی برای مصارف غیرمتعارف، کنترل قاچاق و واقعی‌سازی تدریجی قیمت در پله‌های بالا عنوان کرد.
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی هم در توضیح این موضوع بیان کرد که هرگونه افزایش در قالب نرخ چهارم بنزین فقط شامل صاحبان خودروهای لوکس و وارداتی، مالکان چند خودرو و پرمصرف‌های فراتر از سقف قانونی می‌شود.
نرخ چهارم بنزین به شکل غیررسمی حدود ۸۷ هزار و ۲۰۰ تومان اعلام می‌شود که بر پایه بهای فوب خلیج فارس چنین عددی مطرح شده است.
ابهام دوم به ناوگان حمل‌ونقل عمومی، تاکسی‌های شهری، وانت‌بارها و به ویژه رانندگان تاکسی‌های اینترنتی برمی‌گردد. راننده‌های فعال در سکوهای اینترنتی به خاطر تردد مستمر در  سطح شهرها ماهانه بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ لیتر بنزین مصرف می‌کنند و سهمیه ۱۵۰ لیتری خودروهای عادی پاسخگوی فعالیت روزانه آن‌ها نیست. منبع: فرارو اقتصاد کلان انرژی جزئیات سهمیه‌بندی جدید / بنزین ۱۰ هزار تومانی برای کدام خودروهاست؟ کد خبر: ۷۰۹۱۱۷ امیر خیرخواهان ۰۷ شهريور ۱۴۰۵ – ۱۸:۳۱