جنگ روسیه و اوکراین در ۲۴ فوریه ۲۰۲۲ آغاز شد و تنها هفت ماه پس از شروع درگیری، در اکتبر ۲۰۲۲، حملات هدفمند به زیرساختهای انرژی اوکراین از سوی روسیه شدت گرفت.
بازار مسکن در سایه جنگ، وارد فاز تازهای از جابهجایی جغرافیایی شده است. از ابتدای تنشها در ۹ اسفند ۱۴۰۴، رکود عمیق در خرید و فروش، با موجی از مهاجرت به شمال کشور همراه شد؛ جایی که ریسک تخریب کمتر و چشمانداز آرامتری دارد.
در ایران رشد ریالی مسکن تحت تاثیر تورم روند صعودی داشته و در طولانی مدت کاهش قیمت اسمی مسکن مشاهده نشده است ولی این لزوما به معنی افزایش واقعی ارزش نیست. برای تحلیل دقیقتر ، از قیمت دلاری مسکن استفاده میکنیم مزیت این نوع شاخص ها این است که علاوه بر آگاهی یافتن از وضعیت بازار هدف بررسی، یک مقایسه نسبت به بازار دیگر نیز در آن انجام می گیرد.
بعد از شروع جنگ در ۹ اسفند 1۴۰۴ بازار سرد مسکن پایتخت به عنوان یکی از اولین بازارها وارد فاز انجماد شد. تداوم جنگ و انتظارات عمومی، ااینبار مبنی بر طولانی بودن تنش ها بود و باعث شد موج مهاجرتی که پیشترهم به سمت شمال کشور شکل گرفته بود سرعت بیشتری بگیرد. حالا کسانی که نقدینگی کافی دارند به این نتیجه رسیدهاند که زمان تصمیمگیری برای خروج از این وضعیت فرا رسیده است.
طی روزهای گذشته در اوج بحران جنگ مرکز پژوهش های مجلس طرحی مبنی بر یک سری دخالتهای محدود دولت در بازار مسکن ارائه داد. مهمترین اقدامات شامل تمدید اجباری کوتاهمدت قراردادهای اجاره، جلوگیری از افزایش اجاره و ودیعه، ممانعت از تخلیه مستأجران در صورت ناتوانی موقت در پرداخت اجاره و محدود کردن رفتارهای قهری موجران بود. هدف اصلی این مداخلات، تضمین دسترسی خانوارها به مسکن برای نزدیک به 5.8 میلیون خانوار مستاجر که نزدیک به 20 میلیون نفر جمعیت هستند و جلوگیری از جابهجایی گسترده مستأجران عنوان شد. طبق گزارش وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در سال ۱۴۰۳ حدود ۵۵ درصد خانوارهای مستأجر زیر خط فقر قرار داشتهاند و ۷۴ درصد درآمد آنها نیز از مشاغل غیردولتی و ناپایدار تأمین میشود.
نماینده مردم شهرستان آمل در مجلس شورای اسلامی از افزایش قابل توجه در پرداخت تسهیلات مسکن در سال جاری خبر داد و گفت: با حمایت مجلس و موافقت دولت، تسهیلات پرداختی امسال مسکن روستایی به متقاضیان به حدود ۵۰۰ میلیون تومان افزایش یافته است.
سازمان ملی زمین و مسکن از تامین زمین برای ۱۵۰ هزار واحد در قالب طرح جوانی جمعیت و تحویل ۴۵ هزار واحد مسکونی به محرومان خبر داد.
قیمت مسکن در جریان جنگ ۴۰ روزه، حرکتی شبیه «مانور جنگندهها در آسمان» از خود به نمایش گذاشت؛ یک شیرجه و سپس، صعود قابلتوجه. آنچه از نهم اسفند تا امروز، روی منحنی قیمت مسکن ثبت شده،شکل V دارد.
در دنیای امروز، موضوعات مرتبط با شهرها، برنامههای شهری، مسکن و پروژههای عمرانی تأثیرات عمیقی بر زندگی مردم و شاخههای مختلف اقتصادی دارند. تغییرات در این حوزهها میتواند مسیر رشد اقتصادی در سطح کشور و جهان را تغییر دهد؛ به همین دلیل، اخبار مربوط به این موضوعات همواره مورد توجه عموم قرار میگیرند.
توسعه شهرها از طریق احداث زیرساختهایی مانند جادهها، پلها و ساختمانهای متعدد، زمینهساز ایجاد شغل و افزایش تولید میشود. از سوی دیگر، حوزه مسکن به عنوان یکی از نیازهای اساسی انسانی، نقش مهمی در بهبود سطح زندگی و ارتقای بازار کار ایفا میکند. به علاوه، پروژههای عمرانی با جذب سرمایههای داخلی و خارجی و بهبود زیرساختهای موجود، توانایی ایجاد رشد اقتصادی پایدار و افزایش بهرهوری را دارند. به همین دلیل، پیشرفت در این زمینهها میتواند تأثیر مثبت قابل توجهی بر اقتصاد ایران و جهان داشته باشد.

تعریف مفاهیم شهر، مسکن و عمران
شهر چیست؟
شهر به عنوان یک منطقه جغرافیایی با تراکم جمعیتی بالا و بهرهمندی از زیرساختهای مدرن جهت زندگی، کار و فعالیتهای اجتماعی تعریف میشود. این نواحی شامل بخشهای مسکونی، تجاری، صنعتی، فرهنگی و تفریحی هستند که مدیریت آنها معمولاً توسط نهادهای دولتی و محلی انجام میشود.
شهرسازی چیست؟
شهرسازی، که اغلب به آن مهندسی شهری نیز گفته میشود، شامل طراحی، برنامهریزی و مدیریت فضاهای شهری است. وظایفی مانند مدیریت اراضی، تنظیم ترافیک، بهبود کیفیت زندگی در مناطق شهری و ایجاد فضاهای عمومی جزو امور اصلی این حوزه محسوب میشود. به همین دلیل، تغییرات و نوآوریها در شهرسازی همواره نظر مردم را به خود جلب کردهاند.
مسکن چیست؟
مسکن به معنای محل سکونت افراد است و تأمین آن به عنوان یکی از نیازهای اولیه بشر شناخته میشود. بازار خرید و فروش خانه، نوسانات قیمت و تغییرات مرتبط با این حوزه همواره موضوع بحثهای گستردهای در میان عموم است. وضعیت مناسب این بخش میتواند تأثیر قابل توجهی بر پویایی اقتصادی داشته باشد.
عمران چیست؟
عمران مجموعهای از فعالیتهای مربوط به ساختوساز و توسعه زیرساختها است. این فعالیتها شامل احداث ساختمانها، جادهها، پلها، سدها، کانالها و دیگر سازههای مهم میباشد. پروژههای عمرانی علاوه بر بهبود کیفیت زندگی، نقش مهمی در تقویت بخشهای صنعتی، تجاری و خدماتی داشته و میتوانند به عنوان یکی از عوامل کلیدی در رشد اقتصادی مطرح شوند.
تأثیر حوزههای شهرسازی، مسکن و عمران بر توسعه اقتصادی
- ایجاد اشتغال: طرحها و پروژههای مربوط به شهرسازی، مسکن و عمران میتوانند زمینهساز ایجاد فرصتهای شغلی گستردهای شوند که به نوبه خود بر اقتصاد کشور اثر مثبت دارند.
- ارتقای زیرساختها: توسعه زیرساختهای مدرن و بهینهسازی پروژههای عمرانی، موجب کاهش هزینههای حملونقل و بهبود فعالیتهای تجاری و صنعتی میشود که این امر به رشد اقتصادی کمک شایانی میکند.
- بهبود کیفیت زندگی: رونق در حوزه مسکن، باعث افزایش درآمد و ارتقای سطح زندگی افراد شده و در نتیجه به پویایی و بهبود اقتصاد کشور منجر میشود.
- جذب سرمایهگذاری: پروژههای موفق در حوزههای عمرانی و شهرسازی، توانایی جذب سرمایههای داخلی و خارجی را دارند که این موضوع به تقویت وضعیت اقتصادی کمک میکند.
در نتیجه، توسعه و بهبود در زمینههای شهرسازی، مسکن و عمران میتواند نقش بسزایی در تقویت و رشد اقتصادی ایران و اقتصاد جهانی داشته باشد.